Licznik odwiedzin : 3840889
Logo

info


Informujemy, że Nadzwyczajny LIX Walny Zjazd Delegatów ZASP odbędzie się
w dniu 1 kwietnia 2019 r.

50% koszty przysługują obecnie osobom związanym z teatrami, muzeami i zabytkami

Od 1 stycznia 2018 r. z 50% kosztów autorskich mogą korzystać osoby wykonujące prace twórcze na rzecz teatrów, muzeów, konserwacji zabytków. Do tego przywileju mają prawo także twórcy literatury i utworów audialnych. Nowe przepisy weszły w życie 19 lipca 2018 r., ale na mocy przepisu przejściowego dotyczą dochodów od 1 stycznia 2018 r.

Podstawą prawną dla skorzystania z 50% kosztów uzyskania przychodu jest art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy o PIT. Dnia 1 stycznia 2018 r. ustawodawca ograniczył prawo do korzystania z 50% kosztów z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych, w rozumieniu odrębnych przepisów, lub rozporządzania przez nich tymi prawami. Ograniczenie polega na tym, że z kosztów mogą korzystać tylko twórcy i artyści osiągający przychody wymienione w katalogu zawartym w art. 22 ust. 9b ustawy o PIT. Ostatnia nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych rozszerzyła ten katalog. Nowe przepisy są korzystne dla osób związanych z kulturą, sztuką, muzealnictwem i zabytkami.

 

Zastrzeżenia do katalogu

Poprzednia wersja katalogu dotyczyła przychodów dających prawo do 50% kosztów uzyskania przychodu, jeśli zostały uzyskane z tytułu działalności:

  1. twórczej w zakresie działań wskazanych w ustawie,
  2. badawczo-rozwojowej oraz naukowo-dydaktycznej,
  3. artystycznej w dziedzinie sztuki aktorskiej i estradowej, reżyserii teatralnej i estradowej, sztuki tanecznej i cyrkowej oraz w dziedzinie dyrygentury, wokalistyki, instrumentalistyki, kostiumografii, scenografii,
  4. w dziedzinie produkcji audiowizualnej reżyserów, scenarzystów, operatorów obrazu i dźwięku, montażystów, kaskaderów,
  5. publicystycznej.

Po wprowadzeniu ograniczeń w korzystaniu z 50% kosztów uzyskania przychodów osoby związane z teatrami, filmem, muzeami, zabytkami kierowały do ustawodawcy apele o rozszerzenie w/w katalogu. Podnoszono następujące zarzuty. Przepisy nie uwzględniały przychodów osób tworzących:

na rzecz teatrów, muzeów oraz zabytków,

  1. utwory dźwiękowe,
  2. literaturę inna niż literatura piękna,
  3. tłumaczenia związane z szeroko rozumianą kulturą.

 

Na czym polegają zmiany

Do 18 lipca 2018 r. Od 19 lipca 2018 r.

50% koszty uzyskania przychodów stosuje się do przychodów uzyskiwanych z tytułu

1) twórczej w zakresie architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, urbanistyki, literatury pięknej, sztuk plastycznych, muzyki, fotografiki, twórczości audiowizualnej, programów komputerowych, choreografii, lutnictwa artystycznego, sztuki ludowej oraz dziennikarstwa;

2) badawczo-rozwojowej oraz naukowo-dydaktycznej;

3) artystycznej w dziedzinie sztuki aktorskiej i estradowej, reżyserii teatralnej i estradowej, sztuki tanecznej i cyrkowej oraz w dziedzinie dyrygentury, wokalistyki, instrumentalistyki, kostiumografii, scenografii;

4) w dziedzinie produkcji audiowizualnej reżyserów, scenarzystów, operatorów obrazu i dźwięku, montażystów, kaskaderów;

5) publicystycznej.  

50% koszty uzyskania przychodów stosuje się do przychodów uzyskiwanych z tytułu:

1) działalności twórczej w zakresie architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, inżynierii budowlanej, urbanistyki, literatury, sztuk plastycznych, wzornictwa przemysłowego, muzyki, fotografiki, twórczości audialnej i audiowizualnej, programów komputerowych, gier komputerowych, teatru, kostiumografii, scenografii, reżyserii, choreografii, lutnictwa artystycznego, sztuki ludowej oraz dziennikarstwa;

2) działalności artystycznej w dziedzinie sztuki aktorskiej, estradowej, tanecznej i cyrkowej oraz w dziedzinie dyrygentury, wokalistyki i instrumentalistyki;

3) produkcji audialnej i audiowizualnej;

4) działalności publicystycznej;

5) działalności muzealniczej w dziedzinie wystawienniczej, naukowej, popularyzatorskiej, edukacyjnej oraz wydawniczej;

6) działalności konserwatorskiej;

7) prawa zależnego, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 880 i 1089 oraz z 2018 r. poz. 650), do opracowania cudzego utworu w postaci tłumaczenia;

8) działalności badawczo-rozwojowej, naukowo-dydaktycznej, naukowej oraz prowadzonej w uczelni działalności dydaktycznej.

 

W stosunku do poprzedniego stanu prawnego następujące osoby związane ze światem kultury, sztuki i historii mogą uzyskać przywilej 50% kosztów uzyskania przychodów. Są to autorzy:

  1. literatury – przed nowelizacją z preferencji korzystali autorzy literatury pięknej),
  2. twórczości audialnej i producenci audialni (np. autorzy utworów dźwiękowych),
  3. gier komputerowych (np. autor listy dialogowej wykorzystanej w grze),
  4. działań twórczych związanych z teatrami,
  5. reżyserzy (bez ograniczenia do reżyserii teatralnej i estradowej),
  6. działalności muzealniczej w dziedzinie wystawienniczej, naukowej, popularyzatorskiej, edukacyjnej oraz wydawniczej,
  7. działalności konserwatorskiej,
  8. tłumacze w zakresie prawa zależnego, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, do opracowania cudzego utworu w postaci tłumaczenia.

 

Tomasz Król
prawnik specjalizujący się w instytucjach kultury

Podstawa prawna

Ustawa z 15 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. 2018 r. poz. 1291).